Energie voor de laatste loodjes

Staat er bij jullie in de docentenkamer een snoeppot? En wordt daar deze weken ook extra in gegrabbeld met als ‘excuus’: ik heb even iets nodig om het vol te houden? De extra energie die je als onderwijsgevende (maar ook als leerling of student) deze laatste schoolweken nodig hebt, krijg je niet door de snoeppot leeg te eten, een energiereep naar binnen te werken of de zoveelste kop koffie te nemen. Hoe dan wel?

‘Was het maar vast vakantie’; ‘hoe kom ik die laatste weken door’; ‘ik heb nog stapels correctiewerk en beoordelingen’. Het zijn veel gehoorde verzuchtingen in het onderwijs aan het eind van het schooljaar. De extra energie die je nodig hebt om die laatste paar weken goed door te komen, kun je gemakkelijk met je voeding binnen krijgen.
Begin de dag met een glas water, gewoon uit de kraan. Dat helpt je lichaam op gang en vult het vochtverlies van de nacht aan. Een goed ontbijt is daarna letterlijk het halve werk. Het gezegde: ontbijt als een keizer, lunch als een koning en dineer als een bedelman, geeft dat goed weer. Je hebt ’s ochtends goede voeding nodig om aan de slag te kunnen.
Na een volwaardige maaltijd heb je tussendoor ook geen behoefte aan allerlei zoetigheid. Maar wat is goede voeding? Dat is voeding die je lichaam van de nodige bouw- en brandstoffen voorziet, en niet alleen maar dient als vulling. Je hoeft daarbij niet meteen zo ver te gaan, dat je gaat kijken naar de eiwitten, vetten, koolhydraten, vitaminen en mineralen in je voeding; je komt een heel eind met aantal vuistregels*:

  • Drink voldoende. Dat betekent: per dag 1,5 tot 2 liter water (of kruidenthee). Let op: zwarte thee, koffie, cola en alcoholische dranken onttrekken vocht aan je lichaam en mag je dus niet meerekenen!
    Tip: Zet ’s ochtends twee literflessen water klaar en zorg dat die ’s avonds leeg zijn. Op die manier zie je aan het eind van de dag of je voldoende vocht binnen hebt gekregen.
  • Eet vers voedsel en zorg ervoor dat je voornamelijk groenten op je bord schept. Groente bevat bijna alle stoffen die we nodig hebben om gezond te blijven en energie te hebben, mits je voldoende varieert.
  • Eet met de seizoenen mee, het liefst met lokaal geteelde producten. Dan heb je verse producten en dat heeft de hoogste voedingswaarde.
  • Neem fruit, een handvol gedroogde zuidvruchten, een wortel, plakjes komkommer of wat noten als tussendoortje. Daar houd je het veel langer op vol dan op alle zoetigheid. Energierepen of energiedrankjes en koffie of cola geven wel een zeer korte oppepper, maar daarna een enorme dip. Dat helpt je niet echt om de dag door te komen, tenzij je er de hele dag mee doorgaat. Maar dat is superslecht is voor je gewicht en voor je lever.
  • Eet volkoren producten. De energie daaruit wordt langzaam afgegeven door de vezels die erin zitten, waardoor je langer door kunt werken.
  • Eet voedsel, geen voedingsmiddelen en bereid je maaltijden zelf, met verse ingredienten. Dus geen pakjes, zakjes, blikjes of kant-en-klaar maaltijden, want daarmee krijg je te weinig goede voedingsstoffen binnen en te veel verkeerde vetten, zout en suiker.
  • Eet niet te veel, eet langzaam en met aandacht, eet aan tafel en neem de tijd om te genieten van de smaken. Je merkt beter of je genoeg hebt gegeten en je zit eerder vol als je de tijd neemt om te genieten van je maaltijd. Daardoor eet je vaak ook wat minder (twee vliegen in een klap!)
  • Eet niets waar meer dan vijf ingrediënten in zitten. Dan zitten er gegarandeerd kleur-, geur- en smaakstoffen in. Die heb je niet nodig en je kunt er vervelende reacties op krijgen.
  • Negeer vooral alle reclames die voedingsmiddelen aanprijzen als gezond of goed voor ……. Denk liever zelf na over je gezondheid!
  • Blijf uit de buurt van de suikerpot en mijd ook producten met veel suiker en frisdrank. Suiker werkt als een gifstof voor je lichaam, vooral je lever heeft het er zwaar mee. Daarnaast is het een enorme dikmaker; het levert loze calorieën zonder voedingswaarde. Kijk eens op de verpakking bij de ingrediënten: als suiker als eerste genoemd staat, wil dat zeggen dat het product voor het grootste deel uit suiker bestaat.

*bronnen (zie Leesvoer voor een beschrijving)

  • Michael Pollan: Een pleidooi voor echt eten.
  • Richard de Leth: Oersterk.
  • Kris Verburgh: De Voedselzandloper.
  • Dr.F. Batmanghelidj: Water, het goedkoopste medicijn.
  • Birgit de Heij: De beste dokter staat in de keuken.
  • Ineke Haisma: Met verstand gezond.